Digest — VWO Bedrijfseconomie, 2022 tijdvak 3 (VW-0400-a-22-3)
30 vragen, 63 punten, 6 opgaven. Bronbestand: pagina’s 361-400 van de examenbundel (opgaven + bijlage/uitwerkbijlage + correctievoorschrift + erratum).
Resultaatverdeling
- Vraagnummer(s): 1, 3, 24
- Waar: vraag / uitwerkbijlage / correctievoorschrift
- Frequentie dit tijdvak: 3x
- Typisch vraagformat: “Bereken de toename van de Algemene Reserve als gevolg van de verdeling van het resultaat over [jaar]” (dividend per aandeel × aantal geplaatste aandelen, restant naar reserve); “Bereken het bedrag dat [aandeelhouder] op zijn bankrekening krijgt overgemaakt” (dividend minus dividendbelasting); balansmutaties bij een onderhandelde resultaatverdeling tussen verkoper en overnamekandidaten.
- Ruwe gewichtsinschatting: hoog (2p + 2p + 2p = 6p)
Waarde van een aandeel — nominale waarde, beurskoers, emissiekoers en intrinsieke waarde
- Vraagnummer(s): 2, 23, 25
- Waar: vraag / correctievoorschrift
- Frequentie dit tijdvak: 3x
- Typisch vraagformat: “Bereken de intrinsieke waarde per aandeel op [datum] nadat aan alle verplichtingen… is voldaan”; “Noem, in het algemeen, twee bedrijfseconomische redenen waarom overnamekandidaten bereid zijn om voor een bedrijf meer te betalen dan de intrinsieke waarde” (goodwill); beoordelen of een onderhandelde overnamesom boven de nieuwe intrinsieke waarde na resultaatverdeling voor beide partijen acceptabel is.
- Ruwe gewichtsinschatting: hoog (2p + 2p + 3p = 7p)
Solvabiliteitsratio’s
- Vraagnummer(s): 4
- Waar: vraag / correctievoorschrift
- Frequentie dit tijdvak: 1x
- Typisch vraagformat: “Welk gevolg hebben de resultaatverdeling en het voldoen aan alle verplichtingen… voor de solvabiliteit? Motiveer het antwoord zonder een berekening te maken. Betrek in het antwoord zowel het teller- als het noemereffect.”
- Ruwe gewichtsinschatting: gemiddeld (2p)
Ondernemingsraad en vakbond
- Vraagnummer(s): 5
- Waar: vraag / correctievoorschrift
- Frequentie dit tijdvak: 1x
- Typisch vraagformat: “Noem de twee stakeholders die het personeel vertegenwoordigen bij een reorganisatie” (ondernemingsraad en vakbond).
- Ruwe gewichtsinschatting: gemiddeld (2p)
Ontslagrecht en Arbowetgeving
- Vraagnummer(s): 6, 7, 8, 10, 12
- Waar: vraag / informatiebron 1-2 (bijlage) / uitwerkbijlage / correctievoorschrift
- Frequentie dit tijdvak: 5x — kernconcept van opgave 2
- Typisch vraagformat: “Leg uit wat het verschil is tussen een bedrijfseconomische reden voor ontslag en een dringende reden voor ontslag”; “Geef twee niet-financiële voordelen… van ontslagbepaling volgens het afspiegelingsbeginsel ten opzichte van vrije ontslagkeuze”; twee redenen waarom een werkgever vrijwillig ontslag verkiest boven gedwongen ontslag; transitievergoeding berekenen op basis van dienstjaren en gemiddeld maandsalaris; vergelijking beëindigingsvergoeding (fase 1) met transitievergoeding (fase 2).
- Ruwe gewichtsinschatting: hoog (2p + 2p + 2p + 4p + 3p = 13p, ruim een vijfde van het examen)
Arbeidsovereenkomst
- Vraagnummer(s): 9
- Waar: vraag / informatiebron 2 (bijlage) / correctievoorschrift
- Frequentie dit tijdvak: 1x
- Typisch vraagformat: “Welk belang heeft [werkgever] bij dit verbod?” (relatiebeding/verbod op klantcontact na ontslagaanzegging).
- Ruwe gewichtsinschatting: laag (1p)
Beloningsvormen
- Vraagnummer(s): 10, 11, 16
- Waar: vraag / informatiebron 3-4 (bijlage) / uitwerkbijlage / correctievoorschrift
- Frequentie dit tijdvak: 3x
- Typisch vraagformat: “Bereken de gemiddelde provisie inclusief vakantiegeld per maand… in de afgelopen 12 maanden”; “Onderbouw de mening van [werknemer]. Betrek in het antwoord het begin en het einde van het dienstverband” (nadeel van omzet-/kostenafhankelijke provisie bij korte of aflopende diensttijd); “Bereken de totale privéopnames… Vergelijk hiervoor het eigen vermogen… met het eigen vermogen…” (beloning eenmanszaak-eigenaar via privé-opnames).
- Ruwe gewichtsinschatting: hoog (4p + 2p + 2p = 8p)
Voorraadwaardering
- Vraagnummer(s): 13
- Waar: vraag / correctievoorschrift
- Frequentie dit tijdvak: 1x
- Typisch vraagformat: “Bereken de grootte van de balanspost Voorraden per [datum].” Beginvoorraad, inkopen en verkopen (tegen inkoopwaarde) verrekenen.
- Ruwe gewichtsinschatting: gemiddeld (2p)
Vormen van kort vreemd vermogen
- Vraagnummer(s): 14
- Waar: vraag / correctievoorschrift
- Frequentie dit tijdvak: 1x
- Typisch vraagformat: “Bereken de grootte van de balanspost Crediteuren per [datum].” Inkopen op rekening gedurende de krediettermijn optellen.
- Ruwe gewichtsinschatting: gemiddeld (2p)
Toegerekende kosten en periodekosten
- Vraagnummer(s): 15
- Waar: vraag / correctievoorschrift
- Frequentie dit tijdvak: 1x
- Typisch vraagformat: “Bereken de grootte van de balanspost Voorziening onderhoud per [datum].” Beginsaldo plus maandelijkse dotaties minus daadwerkelijk bestede onderhoudskosten.
- Ruwe gewichtsinschatting: laag (1p)
Rechtsvormen
- Vraagnummer(s): 21
- Waar: vraag / correctievoorschrift
- Frequentie dit tijdvak: 1x
- Typisch vraagformat: “Geef een verklaring voor dit verschil” (hogere gemiddelde overnamefactor bij een bv dan bij een eenmanszaak, o.a. door beperkte aansprakelijkheid en continuïteit los van de eigenaar).
- Ruwe gewichtsinschatting: gemiddeld (2p)
Contante waarde en eindwaarde van een reeks gelijke bedragen
- Vraagnummer(s): 22
- Waar: vraag / formuleblad (bijlage, somformule meetkundige reeks) / correctievoorschrift
- Frequentie dit tijdvak: 1x
- Typisch vraagformat: “Bereken de contante waarde per [datum] van [persoons] gewenste maandelijkse inkomens in de jaren [x] tot en met [y] (zie formuleblad).”
- Ruwe gewichtsinschatting: gemiddeld (2p)
Samengestelde interest — contante waarde en eindwaarde
- Vraagnummer(s): 22
- Waar: formuleblad (bijlage) / correctievoorschrift
- Frequentie dit tijdvak: 1x, zelfde vraag als hierboven
- Typisch vraagformat: contant maken van een reeks gelijke maandelijkse bedragen tegen een maandelijkse rekenrente.
- Ruwe gewichtsinschatting: gemiddeld (2p, gedeeld met Contante waarde en eindwaarde van een reeks gelijke bedragen)
Indexcijfers
- Vraagnummer(s): 19
- Waar: vraag / tabel (verkoopcijfers) / correctievoorschrift
- Frequentie dit tijdvak: 1x
- Typisch vraagformat: “Bereken de omzet per klant in [jaar] voor [bedrijf].” Omzet per klant afleiden via een indexcijfer van het aantal klanten en de eerder gegeven omzet-per-klant van het basisjaar.
- Ruwe gewichtsinschatting: gemiddeld (2p)
Hypotheekvormen — lineaire hypotheek en annuïteitenhypotheek
- Vraagnummer(s): 26, 27, 28, 29
- Waar: vraag / uitwerkbijlage / correctievoorschrift
- Frequentie dit tijdvak: 4x — kernconcept van opgave 6
- Typisch vraagformat: “Wie is/zijn de hypotheekgever(s)? Motiveer het antwoord”; “Leg uit dat de aflossing in het eerste jaar bij de lineaire hypotheek hoger is dan… bij de annuïteitenhypotheek… zonder een berekening te maken”; “Leid het belastingtarief af waarvan [hypotheekadviseur] is uitgegaan”; uitleggen waarom de hypotheekuitgaven na belastingvoordeel bij een annuïteitenhypotheek jaarlijks toenemen (afnemend renteaandeel, gelijkblijvend belastingvoordeel-percentage op een dalend rentebedrag).
- Ruwe gewichtsinschatting: hoog (2p + 2p + 3p + 2p = 9p)
Niet-gematchte onderwerpen
- Vraag 17, 18 (3p + 2p) — Vijfkrachtenmodel van Porter (overige drie krachten benoemen, en een mogelijke zesde kracht ‘invloed van de overheid’). Geen Porter-notitie in de vault (zie ook eerdere tijdvakken).
- Vraag 20 (2p) — Marktaandeel op basis van omzet berekenen. Zuiver rekentechnisch, geen aparte marktaandeel-notitie (zie ook 2021 tijdvak 2, vraag 5).
- Vraag 30 (1p) — Functie van de notaris in het aankoopproces van een huis. Geen aparte notaris-notitie; raakt losjes
Hypotheekvormen — lineaire hypotheek en annuïteitenhypotheek.mden het bredere woning-aankoopproces zonder dit specifiek te dekken. - Correctievoorschrift, secties 1-3, 5-6 + erratum (Regels voor de beoordeling, Algemene regels, Vakspecifieke regels, Aanleveren scores, Bronvermeldingen) — procedureel/administratief, geen vakinhoud om te matchen.