Prioriteit: 🟠 Midden

In 3 van de 8 examenjaren, als uitleg: “Leg uit dat … het groen bbp zowel kan dalen als kan stijgen.”

Wat moet je kunnen?

  • Het groen bbp berekenen.
  • Uitleggen hoe een maatregel het groen bbp verhoogt of verlaagt.
  • Het verschil met het gewone bbp en met brede welvaart aangeven.

De kern

  • Milieueffecten zitten normaal niet in het bbp (het zijn externe effecten, zie Externe effecten).
  • Meer productie verhoogt het bbp, maar kan meer schade geven: het saldo bepaalt of het groen bbp stijgt.
  • Een circulaire economie (hergebruik) vermindert de uitputting van grondstoffen: minder schade → hoger groen bbp.
  • Groen bbp is een stap richting Brede welvaart en maatschappelijke welvaart, maar mist nog andere aspecten (gezondheid, vrije tijd).

Zo wordt het gevraagd

  • “Leg uit dat door de hogere overheidsbestedingen het groen bbp zowel kan dalen als kan stijgen” (2025-1 vraag 22).
  • “Leg uit dat een circulaire economie het groen bbp kan verhogen” (2023-1 vraag 25).

Zo formuleer je het antwoord. Maak een afweging met twee kanten: het bbp verandert (meestal stijgt het) én de monetaire waarde van de milieuschade verandert. Het groen bbp stijgt als de bbp-stijging groter is dan de extra milieuschade en daalt als de extra schade groter is. Bij “zowel kan dalen als stijgen” noem je beide gevallen.

Zo scoor je de punten. 2p: bij 2025-1 vraag 22 1p voor het geval waarin het groen bbp stijgt en 1p voor het geval waarin het daalt; bij 2023-1 vraag 25 1p voor de minder vervuilende productie en 1p voor de lagere schade waardoor het groen bbp kan stijgen.

Uitgewerkt voorbeeld

Groen bbp berekenen

Bbp €800 miljard, milieuschade €30 miljard, milieuverbetering €10 miljard. Groen bbp €780 miljard.

Zowel dalen als stijgen (examenstijl, vergelijk 2025-1 vraag 22)

Hogere overheidsbestedingen verhogen het bbp.

  • Gaat het geld naar vervuilende projecten, dan stijgt de milieuschade harder dan het bbp: groen bbp kan dalen.
  • Gaat het naar bijvoorbeeld natuurherstel, dan stijgt het bbp én neemt de schade af: groen bbp stijgt.

Valkuilen

  • Milieuverbetering vergeten mee te tellen.
  • Denken dat een hoger bbp altijd een hoger groen bbp geeft.

Test jezelf

Examenvragen om te oefenen


Ondersteunende onderwerpen

Onderwerpen die dit ondersteunt

  • (geen)