Prioriteit: 🔴 Hoog
In 8 van de 8 examenjaren, in bijna elk tijdvak meerdere keren (35 vragen): als rekenketen met twee tot vijf gegeven formules, of als “stel een formule op door de formules te combineren”.
Wat moet je kunnen?
- Waarden invullen in een gegeven formule en de uitkomst in de context lezen.
- Een keten van formules in de goede volgorde doorrekenen.
- Een formule substitueren in een andere en de nieuwe formule vereenvoudigen.
De kern
| Situatie | Aanpak |
|---|---|
| rekenketen ( hangt af van , van ) | eerst uitrekenen, dan |
| nieuwe formule maken | de ene formule op de plaats van de variabele in de andere zetten, met haakjes |
| twee formules met dezelfde onbekende | gelijkstellen of een onbekende uit de ene halen en in de andere invullen |
- Zet bij substitutie altijd haakjes om de ingevulde formule.
- Controleer de eenheden: een formule met in maanden kun je niet invullen met in jaren.
- Reken door met onafgeronde tussenuitkomsten (geheugen van de GR).
Zo wordt het gevraagd
- “Bereken met behulp van de vijf gegeven formules” een maximumtemperatuur (2026-1 vraag 11).
- Een formule voor een variabele opstellen door twee gegeven verbanden te combineren (2021-2 vraag 9).
- Een stappenplan uit de tekst volgen met meerdere formules (2021-2 vraag 8).
Zo formuleer je het antwoord. Schrijf per formule de ingevulde waarden en de uitkomst op, in de volgorde van de keten. Bij een nieuwe formule: de substitutie met haakjes en daarna de vereenvoudiging.
Zo scoor je de punten. Bij een rekenketen levert elke tussenuitkomst een punt op: bij 2026-1 vraag 11 (5p) 1p voor elk van de vijf formules (, , , en ). Bij 2021-2 vraag 9 (3p): 1p voor de substitutie en 1p voor elk van de twee gevraagde getallen en .
Uitgewerkt voorbeeld
Rekenketen (examenstijl, vergelijk 2026-1 vraag 11)
Gegeven: en . Bereken bij in twee decimalen.
- 2,53
Een nieuwe formule door substitutie (examenstijl, vergelijk 2021-2 vraag 9)
Gegeven en . Stel een formule op voor in de vorm .
- Invullen met haakjes:
- , dus en .
Valkuilen
- Haakjes vergeten bij substitutie, zodat een minteken maar op één term werkt.
- De formules in de verkeerde volgorde uitrekenen.
- Een tussenuitkomst te grof afronden en daarmee doorrekenen.
- Variabelen met dezelfde letter maar een andere betekenis door elkaar halen.
Test jezelf
en . Geef uitgedrukt in .
.
met en . Bereken .
1000.
Examenvragen om te oefenen
Doe deze vragen uit echte examens
Alle vindplaatsen
Aangetroffen in 8 van de 8 examenjaren: 2018, 2019, 2021, 2022, 2023, 2024, 2025, 2026 — 100%.
Examen Vraag Antwoord Bijlage 2026 tijdvak 1 vraag 10 · 3 punten antwoord — 2026 tijdvak 1 vraag 11 · 5 punten antwoord — 2026 tijdvak 1 vraag 20 · 7 punten antwoord — 2026 tijdvak 2 vraag 10 · 2 punten antwoord — 2025 tijdvak 2 vraag 5 · 2 punten antwoord — 2025 tijdvak 2 vraag 11 · 5 punten antwoord — 2024 tijdvak 1 vraag 6 · 3 punten antwoord — 2024 tijdvak 1 vraag 7 · 3 punten antwoord — 2024 tijdvak 2 vraag 15 · 5 punten antwoord — 2023 tijdvak 1 vraag 1 · 3 punten antwoord — 2023 tijdvak 1 vraag 3 · 3 punten antwoord — 2023 tijdvak 1 vraag 18 · 2 punten antwoord — 2023 tijdvak 2 vraag 20 · 5 punten antwoord — 2022 tijdvak 1 vraag 10 · 5 punten antwoord — 2022 tijdvak 1 vraag 12 · 5 punten antwoord — 2022 tijdvak 2 vraag 1 · 3 punten antwoord — 2022 tijdvak 2 vraag 2 · 5 punten antwoord — 2022 tijdvak 2 vraag 7 · 4 punten antwoord — 2022 tijdvak 2 vraag 20 · 3 punten antwoord — 2022 tijdvak 3 vraag 3 · 3 punten antwoord — 2022 tijdvak 3 vraag 5 · 3 punten antwoord uitwerkbijlage 2022 tijdvak 3 vraag 9 · 4 punten antwoord — 2022 tijdvak 3 vraag 13 · 3 punten antwoord — 2022 tijdvak 3 vraag 20 · 2 punten antwoord — 2021 tijdvak 1 vraag 1 · 4 punten antwoord — 2021 tijdvak 1 vraag 11 · 3 punten antwoord — 2021 tijdvak 2 vraag 2 · 3 punten antwoord — 2021 tijdvak 2 vraag 6 · 3 punten antwoord — 2021 tijdvak 2 vraag 8 · 4 punten antwoord — 2021 tijdvak 2 vraag 9 · 3 punten antwoord — 2021 tijdvak 3 vraag 10 · 3 punten antwoord — 2019 tijdvak 1 vraag 13 · 4 punten antwoord uitwerkbijlage 2018 tijdvak 1 vraag 4 · 3 punten antwoord — 2018 tijdvak 2 vraag 14 · 3 punten antwoord — 2018 tijdvak 2 vraag 22 · 7 punten antwoord — Toelichting per vindplaats
- 2026 tijdvak 1: vraag 10 (3p): zichtbaar in correctievoorschrift — windlimiet L = (0,567·log P − 0,513)² voor twee inwonersaantallen uitrekenen (10,26… en 9,22…). vraag 11 (5p): in vraagstelling en correctievoorschrift — kernonderdeel: met vijf gegeven formules achter elkaar Vmax, L, W, C en V berekenen en optellen bij de omgevingstemperatuur: 39,3 °C. Elke formule 1p. vraag 20 (7p): zichtbaar in correctievoorschrift — inkomsten overige apps = (percentage/100) · totale inkomsten, als product van twee lineaire formules.
- 2026 tijdvak 2: vraag 10 (2p): in vraagstelling en correctievoorschrift — t = 36, b = 500 en X₀ = 16 000 invullen in de gegeven schuldformule; restschuld 176,97 euro, in centen nauwkeurig.
- 2025 tijdvak 2: vraag 5 (2p): in vraagstelling en correctievoorschrift — h₂ = 1,5·48 = 72 invullen in L₁ = √(h₁² − (0,5·h₂)²): 32 mm (gehele mm). vraag 11 (5p): zichtbaar in correctievoorschrift — formule 1 gebruiken om bij V = 3 m/s de golflengte te vinden.
- 2024 tijdvak 1: vraag 6 (3p): in vraagstelling en correctievoorschrift — M = w/f = 330/17 berekenen en invullen in V = (√(1 + M) − 1)/M (vorm volgens het correctievoorschrift), dan V·330 = 60 gram (geheel aantal grammen). vraag 7 (3p): in vraagstelling — formule voor G = 500·V opstellen door M = 500/f in te vullen in de formule voor V.
- 2024 tijdvak 2: vraag 15 (5p): in vraagstelling en correctievoorschrift — kernonderdeel: formule 1 (W als functie van t) substitueren in formule 2 (U als functie van W).
- 2023 tijdvak 1: vraag 1 (3p): in vraagstelling en correctievoorschrift — kernonderdeel: waarden invullen in T = V(b − e)/(q·p): 14·150/(18·2) = 58 minuten (hele minuten, maximaal dus naar beneden). vraag 3 (3p): in vraagstelling en correctievoorschrift — ‘Stel … een dergelijke formule voor T op’: p = 0,1d + 1 invullen in de formule voor T. vraag 18 (2p): in vraagstelling — tijden in minuten en seconden omrekenen naar seconden en invullen.
- 2023 tijdvak 2: vraag 20 (5p): in vraagstelling en correctievoorschrift — kijkafstand-formule a = √(h² + 12 742 000h) = 40 000 oplossen (h = 125,56) en die hoogte in het sinusmodel gebruiken.
- 2022 tijdvak 1: vraag 10 (5p): in vraagstelling — gegevens A, B en V invullen in de kostenformule. vraag 12 (5p): in vraagstelling en correctievoorschrift — kernonderdeel: A, B en V invullen in formule (3) (c·√4800) en in formule (2) (n = 163,3), die n in formule (1) (K = 97,98) en gelijkstellen: c = 1,41 (twee decimalen).
- 2022 tijdvak 2: vraag 1 (3p): in vraagstelling en correctievoorschrift — ‘Onderzoek of’ er zichtbare condens ontstaat: G = 17,27·23/(237,7 + 23) + ln(65/100) = 1,09 invullen in Td = 237,7·G/(17,27 − G) = 16,0; 16,0 − 12 = 4 > 3, dus ja. vraag 2 (5p): zichtbaar in correctievoorschrift — alternatief: G substitueren in de formule voor Td en één vergelijking in R oplossen. vraag 7 (4p): zichtbaar in correctievoorschrift — eerst een onbekende uit de ene formule halen en die in de andere invullen. vraag 20 (3p): in vraagstelling en correctievoorschrift — kernonderdeel: ‘Leid formule 3 uit de gegevens af’: S = 0,01·P·K met beide formules ingevuld en herleid tot (99 251 − 1305t)·e
- 2022 tijdvak 3: vraag 3 (3p): in vraagstelling en correctievoorschrift — kernonderdeel: K = C + 273,15 en C = 5/9·(F − 32) combineren tot K = 0,56F + 255,37 (twee decimalen). vraag 5 (3p): in vraagstelling — tabelgegevens en formule combineren. vraag 9 (4p): zichtbaar in correctievoorschrift — hoogste stand als 1,54 − H(x) (gespiegeld om AB). vraag 13 (3p): zichtbaar in correctievoorschrift — AH(0,09) − AH(0,075) uitrekenen. vraag 20 (2p): in vraagstelling en correctievoorschrift — ‘Toon aan’: restschuld 148 396 en r = 0,375 invullen in B = L·0,01r/(1 − (1 + 0,01r)^(−n)) met n = 240: 938,83.
- 2021 tijdvak 1: vraag 1 (4p): in vraagstelling en correctievoorschrift — kernonderdeel: ‘Onderzoek met behulp van de formule’: rondheid R(750) uitrekenen, alleen termen waarvan de teller een veelvoud is van n tellen mee: R(750) = 0,14 < R(600) = 0,24, dus 600 is het rondst. vraag 11 (3p): in vraagstelling en correctievoorschrift — y(0) = 9,75 en y(6,095) = 7,61: hoogteverschil 214 cm (gehele cm).
- 2021 tijdvak 2: vraag 2 (3p): in vraagstelling en correctievoorschrift — a = 10/60 uur, c = 2 (8 vluchters) en K = 80 invullen in de formule van Van Maldeghem. vraag 6 (3p): in vraagstelling en correctievoorschrift — h = 11 000 invullen in de formule voor L: 226,3 hPa (één decimaal). vraag 8 (4p): in vraagstelling en correctievoorschrift — kernonderdeel: stappenplan volgen: drukhoogte, theoretische temperatuur 13,7 °C, dichtheidshoogte D = 195,3 + 36,576·(21,4 − 13,7) = 476 m (hele meters). vraag 9 (3p): in vraagstelling en correctievoorschrift — kernonderdeel: h_P = 8,23·(1013,25 − M) invullen in T = 15 − 0,0065h en herleiden tot T = 0,053M − 39,204 (drie decimalen).
- 2021 tijdvak 3: vraag 10 (3p): in vraagstelling — twee formules (T en W) met elkaar vergelijken.
- 2019 tijdvak 1: vraag 13 (4p): in vraagstelling en correctievoorschrift — kernonderdeel: ‘Toon met de formules 1, 2 en 3 aan’: r² = A/12,57 = 0,08A, r = √(0,08A), inhoud bol 4,19·(√(0,08A))³, dus E = V/(4,19·√(0,08A)³).
- 2018 tijdvak 1: vraag 4 (3p): in vraagstelling — aandelen invullen in de formule.
- 2018 tijdvak 2: vraag 14 (3p): in vraagstelling — waarden invullen en de vergelijking oplossen. vraag 22 (7p): zichtbaar in correctievoorschrift — h = 0,9D invullen in P = 2,21·10⁻⁴·gʰ·D².