Prioriteit: 🟢 Laag

In 2 van de 8 examenjaren (2021, 2022), als uitleg over genetische variatie en de kwetsbaarheid van een populatie (2p).

Wat moet je kunnen?

  • Voor- en nadelen van geslachtelijke en ongeslachtelijke voortplanting noemen.
  • Uitleggen waarom weinig genetische variatie een populatie kwetsbaar maakt.

De kern

OngeslachtelijkGeslachtelijk
nakomelingengenetisch identiek (klonen)nieuwe combinaties van allelen
voordeelsnel, geen partner nodig, gunstige combinatie blijft behoudenmeer variatie → kans dat sommigen overleven bij verandering
nadeelweinig variatie → één ziekte of verandering kan alles treffenpartner nodig, kost meer tijd en energie
  • Kruisbestuiving geeft meer variatie (en minder inteelt) dan zelfbestuiving.

Zo wordt het gevraagd

  • Leg uit dat de voortplantingswijze van invloed kan zijn geweest op het uitsterven van de populatie (2022-1 vraag 12; 1p voor weinig genetische variatie, 1p voor een ziekte of ongunstige omstandigheid treft dan de hele populatie).
  • Leg uit hoe kruisbestuiving een evolutionair voordeel geeft ten opzichte van zelfbestuiving (2021-1 vraag 28).

Valkuilen

  • Ongeslachtelijke voortplanting “slecht” noemen zonder het voordeel (snel, behoud van een gunstige combinatie).
  • Variatie noemen zonder het gevolg voor overleving.

Test jezelf

Examenvragen om te oefenen


Ondersteunende onderwerpen

Onderwerpen die dit ondersteunt