Prioriteit: š Midden
In 5 van de 8 examenjaren, bijna altijd als āBeargumenteer of het plan voldoet aan de twee voorwaarden van prijsdiscriminatieā (2p).
Wat moet je kunnen?
- De twee voorwaarden toetsen in een concrete situatie.
- Uitleggen waarom prijsdiscriminatie de winst verhoogt.
- Per deelmarkt de winstmaximaliserende prijs berekenen.
De kern
Voorwaarden
- De aanbieder kan de vragers opsplitsen in groepen met een verschillende betalingsbereidheid (of prijselasticiteit).
- Doorverkoop tussen de groepen is niet mogelijk. (En de aanbieder moet marktmacht hebben.)
- Per groep geldt ; de groep met de minst elastische vraag krijgt de hoogste prijs.
- Een deel van het consumentensurplus wordt winst (zie Consumenten- en producentensurplus).
- Perfecte prijsdiscriminatie (ieder betaalt zijn betalingsbereidheid, zoals bij een veiling met gesloten bod): consumentensurplus = 0.
Zo wordt het gevraagd
- āBeargumenteer of het plan voldoet aan de twee voorwaarden van prijsdiscriminatieā (2024-2 vraag 4).
- āLeg uit of [door] deze subsidie prijsdiscriminatie ontstaatā (2025-2 vraag 3).
- āLeg de gevolgen uit ⦠voor het consumentensurplus van de startupsā bij een veiling met gesloten bod (2022-2 vraag 21).
- āGeef voor beide stellingen een verklaringā: verschil in betalingsbereidheid en een voorwaarde die niet vervuld is (2022-1 vraag 26).
Zo formuleer je het antwoord. Toets altijd beide voorwaarden met de context: (1) kunnen de deelmarkten gescheiden worden (verschillende betalingsbereidheid of elasticiteit), (2) is onderlinge doorverkoop uitgesloten. Trek daarna de conclusie: alleen als beide gelden, is prijsdiscriminatie mogelijk.
Zo scoor je de punten. 2p: 1p per voorwaarde die je met de context toetst (2024-2 vraag 4); bij 2025-2 vraag 3 hoorde daar ook een juiste conclusie bij.
Uitgewerkt voorbeeld
Twee deelmarkten
Groep A: ; groep B: ; .
- A: , , winst
- B: , , winst
- Samen ā¬2.000. EĆ©n uniforme prijs (, ) geeft ā¬1.800.
Prijsdiscriminatie levert ā¬200 meer winst op. ā
Valkuilen
- Maar ƩƩn voorwaarde noemen.
- Kortingen die iedereen kan krijgen (bijvoorbeeld een volumekorting) altijd prijsdiscriminatie noemen.
- De hoge prijs bij de elastische groep leggen (het is andersom).
Test jezelf
Waarom werkt studentenkorting in de bioscoop wel als prijsdiscriminatie?
Studenten zijn te herkennen (studentenkaart) en een kaartje is persoonsgebonden, dus doorverkoop is lastig.
Welke groep krijgt bij prijsdiscriminatie de hoogste prijs?
De groep met de minst prijselastische vraag.
Examenvragen om te oefenen
Doe deze vragen uit echte examens
Alle vindplaatsen
Aangetroffen in 5 van de 8 examenjaren ā 62,5%.
Examen Vraag Antwoord 2026 tijdvak 2 vraag 3 Ā· 1 punt antwoord 2025 tijdvak 2 vraag 3 Ā· 2 punten antwoord 2024 tijdvak 2 vraag 4 Ā· 2 punten antwoord 2022 tijdvak 1 vraag 5 Ā· 2 punten antwoord 2022 tijdvak 1 vraag 26 Ā· 2 punten antwoord 2022 tijdvak 2 vraag 21 Ā· 2 punten antwoord 2019 tijdvak 2 vraag 17 Ā· 3 punten antwoord Toelichting per vindplaats
Ondersteunende onderwerpen
Onderwerpen die dit ondersteunt
- (geen)