Prioriteit: 🟠 Midden

In 4 van de 8 examenjaren, vooral als tekenvraag (veldlijnen tussen platen) en met in een krachtenevenwicht.

Wat moet je kunnen?

  • Veldlijnen tekenen tussen platen en rond ladingen.
  • en gebruiken.
  • Met een krachtenevenwicht () een lading bepalen.

De kern

VeldVorm
homogeen (tussen platen)evenwijdige veldlijnen op gelijke afstand, van + naar βˆ’
radiaal (puntlading)lijnen straalsgewijs; sterkte neemt af met (zie Wet van Coulomb)
  • Een positieve lading krijgt een kracht langs de veldlijnen, een negatieve (elektron) tegen de veldlijnen in.
  • Eenheid van : N/C V/m.
  • Versnellen in een veld: (zie Elektronvolt).

Zo wordt het gevraagd

  • Veldlijnen tussen platen tekenen en berekenen (2025-2 vraag 15, 3p).
  • Elektrische kracht tekenen en de lading van een oliedruppel bepalen (2025-2 vraag 16, 5p).
  • Richting van het elektrisch veld in een Hall-strip uit de ladingsverdeling (2021-2 vraag 20).

Zo formuleer je het antwoord. Bij tekenen: veldlijnen van plus naar min, loodrecht op de platen en op gelijke afstand tussen evenwijdige platen. Bij rekenen: en ; in een krachtenevenwicht teken je eerst alle krachten (zwaartekracht, wrijving, elektrische kracht) en bepaal je uit de tekening.

Zo scoor je de punten. Bij 2025-2 vraag 15 1p voor minstens vijf verticale veldlijnen op gelijke afstand, 1p voor de richting en 1p voor de berekening van . Bij 2025-2 vraag 16 (5p) 1p per stap: tekenen, met , bepalen, en completeren.

Uitgewerkt voorbeeld

Zwevende druppel (examenstijl, vergelijk 2025-2 vraag 15–16)

Tussen twee platen op 5,0 mm afstand staat 500 V. Een druppel van kg zweeft.

  1. V/m
  2. Zweven: C
  3. : de druppel draagt 3 elementaire ladingen. βœ“

Valkuilen

  • mm niet omrekenen naar m in .
  • Veldlijnen van βˆ’ naar + tekenen.
  • Vergeten dat een elektron tegen de veldrichting in wordt geduwd.

Test jezelf

Examenvragen om te oefenen


Ondersteunende onderwerpen

Onderwerpen die dit ondersteunt