Prioriteit: 🔴 Hoog
In 6 van de 8 examenjaren, vaak als “Toon aan dat deze formule voor de afgeleide juist is” (3 tot 5 punten), of als verplichte stap voor een helling of maximum.
Wat moet je kunnen?
- Herkennen of een formule een product of een quotiënt van twee functies van is.
- De productregel en quotiëntregel toepassen en het resultaat vereenvoudigen.
- Laten zien dat een gegeven afgeleide klopt.
De kern
| Regel (formulelijst) | Formule |
|---|---|
| som / verschil | |
| product | |
| quotiënt |
- Wanneer welke regel:
- in beide factoren: productregel.
- in de noemer: quotiëntregel.
- Constante teller, zoals : je mag ook schrijven en de kettingregel gebruiken.
- Een constante factor () is geen product van twee functies: daar is de productregel niet nodig.
- Vereenvoudig de teller: vaak vallen termen weg (zoals ).
- Bij Wiskunde B: Productregel en Quotiëntregel.
Zo wordt het gevraagd
- “Toon aan dat deze formule voor de afgeleide juist is”, met de quotiëntregel op een breuk met in de noemer (2021-3 vraag 4).
- “Toon dit aan” met een afgeleide van een product van een e-macht en een macht (2018-2 vraag 8).
- De afgeleide van een breuk met in teller en noemer, als stap naar een groeisnelheid (2019-1 vraag 5).
Zo formuleer je het antwoord. Noem de regel, schrijf , , en op, vul ze in de regel in en herleid tot de gegeven vorm.
Zo scoor je de punten. Bij 2021-3 vraag 4 (3p): 2p voor het toepassen van de quotiëntregel en 1p voor het vereenvoudigen; zonder quotiëntregel 0p voor het eerste deel. Bij 2018-2 vraag 8 (4p): 1p per deelafgeleide, 1p voor de productregel en 1p voor het herleiden; zonder (juiste) productregel hoogstens 2p.
Uitgewerkt voorbeeld
Quotiëntregel (examenstijl, vergelijk 2019-1 vraag 5)
. Toon aan dat .
- , ; ,
- Teller: , dus ✓
Productregel met een e-macht (examenstijl, vergelijk 2022-2 vraag 21)
. Geef en bepaal waar .
- , ; , (kettingregel)
- als , dus (een e-macht is nooit 0).
Valkuilen
- De volgorde in de teller van de quotiëntregel omdraaien ().
- Bij een product de afgeleiden vermenigvuldigen: .
- Het kwadraat in de noemer vergeten.
- Een minteken niet over de hele tweede term verdelen.
Test jezelf
Differentieer .
Productregel: .
Differentieer .
.
Differentieer zonder quotiëntregel.
geeft .
Examenvragen om te oefenen
Doe deze vragen uit echte examens
Alle vindplaatsen
Aangetroffen in 6 van de 8 examenjaren: 2018, 2019, 2021, 2022, 2023, 2026 — 75%.
Examen Vraag Antwoord 2026 tijdvak 1 vraag 7 · 4 punten antwoord 2023 tijdvak 1 vraag 4 · 4 punten antwoord 2022 tijdvak 2 vraag 9 · 5 punten antwoord 2022 tijdvak 2 vraag 21 · 4 punten antwoord 2021 tijdvak 2 vraag 3 · 4 punten antwoord 2021 tijdvak 3 vraag 4 · 3 punten antwoord 2019 tijdvak 1 vraag 5 · 6 punten antwoord 2019 tijdvak 2 vraag 8 · 3 punten antwoord 2018 tijdvak 2 vraag 8 · 4 punten antwoord 2018 tijdvak 2 vraag 17 · 5 punten antwoord Toelichting per vindplaats
- 2026 tijdvak 1: vraag 7 (4p): zichtbaar in correctievoorschrift — alternatief met de quotiëntregel; zonder quotiëntregel 0p voor dat element.
- 2023 tijdvak 1: vraag 4 (4p): zichtbaar in correctievoorschrift — afgeleide van T = 1200/(2,5d + 25) met de quotiëntregel (verplicht in de eerste aanpak) of via 1200·(2,5d + 25)^(−1) en de kettingregel.
- 2022 tijdvak 2: vraag 9 (5p): zichtbaar in correctievoorschrift — alternatief met de productregel op (3,2525 − 0,05L)·L. vraag 21 (4p): in vraagstelling en correctievoorschrift — kernonderdeel: S’ met de productregel (en kettingregel): −1305·e^(0,0203t) + 0,0203·(99 251 − 1305t)·e^(0,0203t); zonder product- of kettingregel max. 2p.
- 2021 tijdvak 2: vraag 3 (4p): in vraagstelling en correctievoorschrift — kernonderdeel: ‘Toon aan dat deze formule van de afgeleide volgt’: quotiëntregel (of productregel) op 0,1p²/(p − 50) en herleiden tot 0,1p(p − 100)/(p − 50)². Zonder product- of quotiëntregel 0p voor het eerste element.
- 2021 tijdvak 3: vraag 4 (3p): in vraagstelling en correctievoorschrift — kernonderdeel: ‘Toon aan dat deze formule voor de afgeleide juist is’: quotiëntregel op (2V − BL)/(B − 2) en vereenvoudigen tot (2L − 2V)/(B − 2)². Zonder quotiëntregel 0p voor het eerste element.
- 2019 tijdvak 1: vraag 5 (6p): in vraagstelling en correctievoorschrift — kernonderdeel: afgeleide van (2300 + 60t)/(207 + 0,6t) met de quotiëntregel: 11 040/(207 + 0,6t)².
- 2019 tijdvak 2: vraag 8 (3p): in vraagstelling en correctievoorschrift — kernonderdeel: ‘Toon aan’: afgeleide van 16,1/(1 + e^(16,4 − 1,2t)) met quotiëntregel (of als macht −1 met kettingregel) tot 19,32·e^(…)/(1 + e
- 2018 tijdvak 2: vraag 8 (4p): in vraagstelling en correctievoorschrift — kernonderdeel: ‘Toon dit aan’: afgeleide van 0,564·e^(1,386n)·n^(−1,5) met de productregel; zonder (juiste) productregel max. 2p. vraag 17 (5p): in vraagstelling en correctievoorschrift — afgeleide van c = 3b/(3 − b) met de quotiëntregel: 9/(3 − b)².
Ondersteunende onderwerpen
Onderwerpen die dit ondersteunt
- (geen)