Prioriteit: 🟢 Laag

In 1 van de 8 examenjaren (2023 tijdvak 2), als rekenvraag van 5p met de roodverschuiving van een spectraallijn.

Wat moet je kunnen?

  • De radiale snelheid berekenen met .
  • Uit het teken van afleiden of een ster nadert of wegbeweegt.

De kern

  • is de golflengte in het laboratorium (spectraallijn van het element, zie Energieniveaus en spectraallijnen).
  • : roodverschuiving, de ster beweegt weg. : blauwverschuiving, hij nadert.
  • Alleen de snelheid langs de kijklijn (radiale snelheid) is zo te meten.
  • Het principe: zie Dopplereffect.

Zo wordt het gevraagd

  • “Leg uit of de Orionnevel van ons af beweegt of naar ons toe beweegt. Bereken de radiale snelheid van de Orionnevel.” (2023-2 vraag 10)

Zo formuleer je het antwoord. Zeg eerst of de gemeten golflengte groter of kleiner is (roodverschuiving: van ons af), bereken dan en , in het gevraagde aantal significante cijfers.

Zo scoor je de punten. 5p, 1p per onderdeel: roodverschuiving herkennen, consequente conclusie over de richting, gebruik van , completeren en significantie (2023-2 vraag 10).

Valkuilen

  • De gemeten golflengte als in de noemer gebruiken zonder te beseffen dat het verschil klein is (maakt weinig uit, maar gebruik de laboratoriumwaarde).
  • nm en m door elkaar in het verschil.
  • Het teken niet interpreteren.

Test jezelf

Examenvragen om te oefenen


Ondersteunende onderwerpen

Onderwerpen die dit ondersteunt

  • (geen)