Prioriteit: 🟠 Midden

Direct gevraagd in 3 van de 8 examenjaren (37,5%), maar als achtergrond relevant in vrijwel elk tijdvak, vooral bij hoofdgedachte-, standpunt- en toonvragen.

Wat moet je kunnen?

  • De tekstsoort en het tekstdoel herkennen.
  • Die kennis gebruiken bij andere vragen (standpunt bij een brief, oordeel bij een recensie, ironie bij satire).
  • Een tekst typeren als ernaar gevraagd wordt (Which of the following characterises this text best?).

De kern

TekstdoelTekstsoortenWaar je op let
informerennieuwsbericht, informatief artikelfeiten, bronnen, neutrale toon
overtuigenopiniestuk, ingezonden brief, advertentiestandpunt, argumenten, oproep
uitenpersoonlijke brief, column, blogervaring, gevoel, toon
vermakensatire, humoristische column, verhaaloverdrijving, ironie
  • Ingezonden brief (Sir, / To the Editor): reageert op een eerder artikel; vraag bijna altijd naar het standpunt.
  • Recensie: vraag vaak naar het oordeel van de recensent.
  • Satire (bijvoorbeeld een nepnieuwsbericht): de letterlijke inhoud is niet serieus bedoeld.

Zo wordt het gevraagd

  • “Which of the following characterises this text best?” bij een voorwoord (2025-1 vraag 35).
  • “Which of the following descriptions refers to the Fondation Ipsen, judging from the text?” bij een vacaturetekst (2021-1 vraag 41).
  • Indirect: een satirisch nieuwsbericht goed typeren (2024-1 vraag 1).

Zo formuleer je het antwoord. Stel vast wat voor tekst het is (voorwoord, recensie, vacature, satirisch bericht) en met welk doel hij geschreven is, en kies de typering die bij dat doel past, niet bij één opvallend detail.

Zo scoor je de punten. Meerkeuze: 1p voor de juiste letter (2025-1 vraag 35, 2021-1 vraag 41, 2024-1 vraag 1).

Uitgewerkt voorbeeld

Satire herkennen (examenstijl, vergelijk 2024-1 vraag 1)

Eigen voorbeeld: Scientists confirm that people who reply “per my last email” are 80 per cent more likely to be having a lovely day.

  1. Overdreven, onmogelijk precieze bewering over een alledaagse ergernis.
  2. De bron is een humoristische site.
  3. Tekstdoel: vermaken door ironie. Een optie als It reports on new research is dus fout; It pokes fun at office communication past.

Valkuilen

  • Een satirisch stuk letterlijk nemen.
  • Bij een ingezonden brief de mening van het artikel waarop gereageerd wordt aanzien voor die van de briefschrijver.
  • Denken dat een informatieve tekst geen standpunt kan bevatten.

Test jezelf

Examenvragen om te oefenen


Ondersteunende onderwerpen

  • (geen)

Onderwerpen die dit ondersteunt