Prioriteit: ๐ŸŸ  Midden

In 4 van de 8 examenjaren, als redeneervraag met het massa-veermodel of als bepaling uit een (u,t)-grafiek.

Wat moet je kunnen?

  • De voorwaarde voor een harmonische trilling noemen en herkennen ().
  • Uit een (u,t)-grafiek amplitude, periode, snelheid (helling) en versnelling halen.
  • Aangeven waar snelheid en versnelling maximaal zijn.

De kern

PositieUitwijkingSnelheidVersnelling
evenwichtsstand0maximaal0
uiterste stand0maximaal (naar evenwicht toe)
  • De formule wordt niet omgekeerd gebruikt om uit te berekenen.
  • Snelheid in de (u,t)-grafiek: helling van de raaklijn.
  • Voorbeelden: Massa-veersysteem, een slinger (bij kleine uitwijking), een snaar.

Zo wordt het gevraagd

  • Massa-veermodel gebruiken om uit te leggen waarom de eigenfrequentie afneemt bij een lagere stijfheid (2026-2 vraag 25, 4p).
  • Gemiddelde versnelling van een torentop over een deel van de trilling uit de (u,t)-grafiek (2024-2 vraag 23, 4p).
  • Plasmon als trillende elektronenwolk, analoog aan een massa-veersysteem (2021-2 vraag 8).
  • Snelheid van een trillende snaar is maximaal in de evenwichtsstand (2019-2 vraag 12).

Zo formuleer je het antwoord. Schrijf de formule uit Binas (, ) en redeneer per grootheid: wat verandert er aan of en wat doet dat met en ? Bij een (u,t)-grafiek: snelheid = helling van de raaklijn, versnelling = .

Zo scoor je de punten. Bij 2026-2 vraag 25 (4p) 1p voor , 1p voor de afnemende massa, 1p voor met de uitleg en 1p voor het inzicht dat moet afnemen. Bij 2024-2 vraag 23 1p voor het bepalen van de helling, 1p voor uit de raaklijn, 1p voor en 1p voor completeren met significantie.

Uitgewerkt voorbeeld

Maximale snelheid

Een trilling heeft cm en s.

  1. 0,25 m/s (in de evenwichtsstand)
  2. Op s: m

Valkuilen

  • Denken dat de snelheid maximaal is in de uiterste stand.
  • De rekenmachine in graden laten staan bij .
  • Een trilling harmonisch noemen terwijl de kracht niet evenredig is met de uitwijking.

Test jezelf

Examenvragen om te oefenen


Ondersteunende onderwerpen

Onderwerpen die dit ondersteunt