Prioriteit: 🟠 Midden

In 4 van de 8 examenjaren, vaak met vermogen () of met een frontaal oppervlak dat je uit een figuur bepaalt (3–4p).

Wat moet je kunnen?

  • gebruiken, inclusief het frontaal oppervlak bepalen.
  • Het vermogen berekenen dat nodig is tegen luchtweerstand in ().
  • De eindsnelheid van een vallend voorwerp berekenen of verklaren.

De kern

SymboolBetekenis
dichtheid van de lucht (hoger dichter bij de grond)
luchtweerstandscoΓ«fficiΓ«nt (vormafhankelijk)
frontaal oppervlak (loodrecht op de bewegingsrichting)
  • Twee keer zo snel: 4 keer zoveel luchtweerstand en 8 keer zoveel vermogen.
  • Eindsnelheid bij vallen: , dus .
  • Totale weerstand bij fietsen of rijden: rolweerstand (constant) + luchtweerstand (zie Wrijvingskracht en Vermogen).

Zo wordt het gevraagd

  • Frontaal oppervlak bepalen uit de figuur en de luchtweerstandskracht berekenen (2024-1 vraag 2, 4p).
  • Luchtweerstandsterm opnemen in de vermogenformule van een schaatser (2025-1 vraag 3).
  • Energieverlies per seconde van een satelliet door luchtweerstand (2022-2 vraag 22, 4p).
  • Afname van de eindsnelheid verklaren door toenemende luchtdichtheid bij het dalen (2019-2 vraag 6).

Zo formuleer je het antwoord. Schrijf en bepaal de ontbrekende grootheid (frontaal oppervlak uit de figuur met de schaal, dichtheid uit een tabel). Bij vermogen: , dus de luchtweerstand geeft een term met . Bij constante snelheid is de voortstuwende kracht gelijk aan de totale weerstand.

Zo scoor je de punten. 1p per gebruikte formule en 1p per bepaalde grootheid: bij 2022-2 vraag 22 (4p) 1p voor , 1p voor , 1p voor de dichtheid (binnen een marge) en 1p voor completeren. Bij 2024-1 vraag 2 krijg je een apart punt voor het inzicht hoe je de schaal van de tekening bepaalt.

Uitgewerkt voorbeeld

Fietser (examenstijl, vergelijk 2024-1 vraag 2–3)

kg/mΒ³, , mΒ², m/s.

  1. N
  2. W

Valkuilen

  • Het zijaanzicht gebruiken als frontaal oppervlak.
  • Het kwadraat van vergeten, of km/h invullen.
  • Denken dat een vallend voorwerp blijft versnellen.

Test jezelf

Examenvragen om te oefenen


Ondersteunende onderwerpen

Onderwerpen die dit ondersteunt