Prioriteit: 🔴 Hoog (basisbegrip)

In 8 van de 8 examenjaren, 2–4 keer per tijdvak, bijna altijd als stap in een grotere vraag (top, raaklijn, snelheid).

Wat moet je kunnen?

  • en opstellen en interpreteren als helling of snelheid.
  • Met toppen vinden en met of een tekenoverzicht bepalen of het een maximum of minimum is.
  • De afgeleide gebruiken voor een raaklijn of een snelheid .

De kern

BetekenisNotatie
helling van de grafiek in
snelheid als een plaats is
richtingscoëfficiënt van de raaklijn
kromming (buigpunt als van teken wisselt)

Zo wordt het gevraagd

  • Toppen: “Bereken exact de coördinaten van de top” met (elk tijdvak).
  • Snelheid: is de snelheid (2026-1 vraag 8); is de afgeleide van (2025-1 vraag 12).
  • Tweede afgeleide voor buigpunten (2025-1 vraag 1).
  • In het correctievoorschrift levert de juiste afgeleide vaak een eigen scorepunt op.

Zo formuleer je het antwoord. Schrijf de afgeleide als aparte stap op en gebruik de juiste regel (kettingregel, productregel, quotiëntregel). Daarna: voor een top, voor een buigpunt, of invullen voor een snelheid of helling. Los exact op als de vraag dat zegt.

Zo scoor je de punten. De afgeleide levert vaak een eigen punt op: bij 2025-1 vraag 1 1p voor , 1p voor , 1p voor en 1p voor de y-coördinaat; bij 2026-1 vraag 8 1p voor de afgeleide en 1p voor het invullen. Voor elke rekenfout gaat er 1 punt af (vakspecifieke regel 1).

Uitgewerkt voorbeeld

Toppen en hun soort (examenstijl, vergelijk 2025-1 vraag 1)

  1. geeft of
  2. : → maximum in ; → minima.

Controle: de grafiek is een “W” (hoogste macht met positieve coëfficiënt): eerst min, dan max, dan min. ✓

Snelheid (examenstijl, vergelijk 2026-1 vraag 8)

Een steen valt: (in m, in s). Hoe snel valt hij na 1,5 s?

  1. m/s
  2. Hij valt met 14,7 m/s (het minteken betekent: naar beneden).

Valkuilen

  • oplossen en vergeten te controleren of het echt een top is.
  • en door elkaar halen: de functiewaarde is de hoogte, de afgeleide de helling.
  • Bij “exact” de nulpunten van met de GR bepalen.

Test jezelf

Examenvragen om te oefenen


Ondersteunende onderwerpen

Onderwerpen die dit ondersteunt